Rui bij kippen: zo help je ze deze periode door

Wat is rui bij kippen?

Elk jaar, meestal vanaf het einde van de zomer en tijdens het begin van de herfst, maken kippen een natuurlijk proces door dat rui heet. De oude, versleten veren vallen uit en maken plaats voor nieuwe, volle veren voor de winter. Het is een normaal onderdeel van het leven van een kip en geen ziekte, maar het kost je dieren wel veel energie. Wie hobbykippen houdt, doet er goed aan deze periode te herkennen en de kippen een handje te helpen.

Oudere hennen ruien meestal als eerste, vaak al vanaf hun tweede levensjaar. Jonge hennen die dit jaar zijn geboren, slaan de eerste rui vaak over of maken een lichte variant door. De rui begint doorgaans bij de hals en de kop en verspreidt zich daarna over de rug, de vleugels en de staart.

Niet elke hen ruit even heftig. Sommige kippen verliezen slechts een deel van hun verenkleed en blijven er redelijk gaaf uitzien, terwijl andere in korte tijd flink wat veren verliezen en er wat kaal bij lopen. Beide vormen zijn normaal. Het verschil hangt samen met leeftijd, ras en de conditie van de hen aan het begin van de rui.

Zo herken je de rui

De signalen zijn meestal onmiskenbaar zodra je erop let:

• Losse veren in het hok, de kippenren of op het erf
• Kale of dunbevederde plekken, vooral rond hals, rug en staart
• Een duidelijke terugval in de eierproductie
• Kippen die wat stiller en minder actief zijn dan normaal
• Soms een iets doffere uitstraling van de kam

Dit hoort allemaal bij een normale rui. Twijfel je of het gedrag van je kip past bij rui of dat er meer aan de hand is, bijvoorbeeld door aanhoudende lusteloosheid, wonden op de huid of geen enkel herstel na enkele weken, neem dan contact op met de dierenarts of vraag advies bij Rabe Dierenwereld.

Zo help je je kippen goed door de rui

Extra eiwitten voor nieuwe veren

Veren bestaan grotendeels uit eiwit, dus het aanmaken van nieuwe veren vraagt behoorlijk wat extra energie en bouwstoffen van je kippen. Veel kippenhouders schakelen tijdens de rui daarom (tijdelijk) over op een voer met een iets hoger eiwitgehalte, zoals een legkippenblok. Volg hierbij altijd de voedingsinstructies op de verpakking en pas de hoeveelheid niet zelf drastisch aan. Bekijk in het assortiment voer en drinkbenodigdheden voor gevogelte of specifiek de supplementen voor legkippen, zoals het Excellent Legkippen Blok.

Rust en verrijking in hok en ren

Het aanmaken van nieuwe veren kost energie, en veel kippen zijn tijdens de rui gevoeliger en wat minder happig om vastgepakt te worden. Beperk hanteren tot het hoogstnodige en zorg dat het hok en de ren voldoende afleiding bieden, zodat de kippen zich niet vervelen terwijl ze wat rustiger aan doen. Denk aan pikblokken, een schommel of een activiteitencentrum. Kijk voor ideeën bij verrijking voor de kippenren, bijvoorbeeld een Chicken Activity Center, of bij speelgoed voor gevogelte.

Bescherming tegen kou en tocht

Zolang de nieuwe veren nog niet volledig zijn uitgegroeid, isoleren kippen minder goed tegen kou dan normaal. Zorg dat het hok goed tochtvrij is en overweeg extra warmte tijdens koude nachten, zeker als de rui samenvalt met de eerste herfstkou. Kijk bij warmtelampen en verlichting voor de mogelijkheden, en zorg dat het hok zelf in goede staat is via de huisvesting voor gevogelte.

Let op huid en ongedierte

Kale plekken op de huid zijn kwetsbaarder en het is de moeite waard om net iets vaker te controleren op bloedluis en andere plaaggeesten, zeker omdat een kale huid irritatie eerder zichtbaar maakt. Controleer geregeld het hok en de zitstokken en grijp op tijd in bij de eerste tekenen. In ons artikel over bloedluis bij kippen lees je hoe je dit herkent en aanpakt. Voor producten kijk je bij bloedluizen en stalbehandeling.

Checklist: kippen door de rui helpen

• Geef tijdelijk een voer met iets meer eiwit en volg de instructies op de verpakking
• Beperk hanteren en tillen tot het noodzakelijke
• Bied afleiding en verrijking in het hok en de ren
• Houd het hok tochtvrij en overweeg extra warmte bij koude nachten
• Controleer regelmatig op bloedluis en andere ongedierte
• Verzamel losse veren om het hok schoon en hygiënisch te houden
• Neem bij aanhoudende klachten of twijfel contact op met de dierenarts

Veelgestelde vragen

Hoe lang duurt de rui bij kippen?

De rui verschilt per kip en per ras, maar duurt meestal enkele weken tot een aantal maanden. Sommige hennen ronden het proces snel af, andere doen er merkbaar langer over. Zolang je kip verder actief en alert blijft, is dit normaal.

Leggen kippen nog eieren tijdens de rui?

De meeste hennen leggen tijdens de rui minder of tijdelijk helemaal geen eieren, omdat alle energie naar de aanmaak van nieuwe veren gaat. Zodra de rui achter de rug is, komt de legproductie doorgaans vanzelf weer op gang.

Moet ik me zorgen maken als mijn kip kale plekken heeft?

Kale plekken tijdens de rui zijn op zich geen reden tot zorg. Let wel op als je huidirritatie, wondjes, aanhoudende lusteloosheid of geen enkel herstel ziet. Neem in dat geval contact op met de dierenarts of met Rabe Dierenwereld voor advies.

Kan ik de rui versnellen?

Je kunt de rui niet echt versnellen, maar je kunt het proces wel ondersteunen met de juiste voeding, rust en een tochtvrij, schoon hok. Zo doorlopen je kippen deze periode zo comfortabel mogelijk.

Bij Rabe Dierenwereld vind je het volledige assortiment voor je hobbykippen en ander gevogelte, van voer en supplementen tot huisvesting en verrijking. Neem gerust een kijkje in de dierenwereld Gevogelte of specifiek bij pluimveebenodigdheden voor alles wat je kippen nodig hebben.